Mesafeli Satış ve Cayma Hakkı

Cayma hakkı nedir?

Cayma hakkı, tüketicinin mesafeli veya kapıdan satışla aldığı bir mal ya da hizmetten, ayıplı olmasa bile vazgeçebilmesini sağlayan haktır. Bu hak, tüketicinin ürünü satın almadan önce görme ve inceleme imkânı bulamamasını dengelemek için tanınmıştır. Cayma hakkı ayıplı mal kurallarından bağımsızdır; ürün ayıplıysa tüketici ayrıca seçimlik haklarını da kullanabilir.

Cayma süresi ne zaman başlar?

Satıcı tüketiciyi cayma hakkı konusunda usulüne uygun bilgilendirmezse tüketici, 14 günlük süreyle bağlı olmaz; cayma süresi, sürenin bitiminden itibaren bir yıla kadar uzar (Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği).

Cayma hakkı nasıl kullanılır?

1. Bildirim: Cayma kararı, süre içinde satıcıya yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısıyla (e-posta, satıcının sitesindeki form) bildirilir. Süre içinde bildirimin gönderilmesi yeterlidir.
2. İade gönderimi: Tüketici, cayma bildiriminden itibaren on gün içinde malı satıcıya geri gönderir.
3. Bedel iadesi: Satıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren on dört gün içinde, teslim masrafları dahil tüm ödemeleri tüketicinin kullandığı ödeme aracına uygun şekilde iade eder.

İade kargo masrafını kim öder?

Satıcının ön bilgilendirmede belirttiği taşıyıcıyla geri gönderilen mallarda iade masrafı tüketiciden istenemez. Satıcı ön bilgilendirmede bir taşıyıcı belirtmemişse de tüketiciden iade masrafı talep edilemez. Tüketici, satıcının belirttiği taşıyıcı dışında bir taşıyıcı seçerse aradaki farktan sorumlu olabilir.

Hangi ürünlerde cayma hakkı kullanılamaz?

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği'ne göre şu durumlarda cayma hakkı yoktur:

• Fiyatı finansal piyasalardaki dalgalanmalara bağlı olarak değişen mal veya hizmetler.
• Tüketicinin istekleri veya kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallar.
• Çabuk bozulabilen veya son kullanma tarihi geçebilecek mallar.
• Teslimden sonra ambalajı açılmış olan ve iadesi sağlık ve hijyen açısından uygun olmayan mallar.
• Teslimden sonra ambalajı açılmış ses veya görüntü kayıtları, yazılım programları.
• Abonelik dışı gazete ve dergiler.
• Belirli bir tarihte yapılması gereken konaklama, taşıma, yeme-içme ve eğlence hizmetleri.
• Elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetler ve tüketiciye anında teslim edilen gayrimaddi mallar.
• Tüketicinin onayıyla cayma süresi dolmadan ifasına başlanan hizmetler.

Ürünü kullandıysam cayma hakkımı kaybeder miyim?

Tüketici, cayma süresi içinde malı işleyişine, teknik özelliklerine ve kullanım talimatlarına uygun biçimde kullandığı takdirde meydana gelen değişiklik ve bozulmalardan sorumlu değildir. Malın bu çerçevenin dışında kullanılması nedeniyle oluşan değer kaybından ise tüketici sorumlu tutulabilir; ancak cayma hakkı ortadan kalkmaz.

Satıcı iade yapmazsa ne yapılır?

Satıcı 14 gün içinde bedeli iade etmezse tüketici, Ticaret Bakanlığı'na şikâyette bulunabilir ve 2026'da 186.000 TL'nin altındaki uyuşmazlıklar için tüketici hakem heyetine başvurabilir. Ödemenin kredi kartıyla yapıldığı durumlarda kartı veren bankaya itiraz da değerlendirilebilir.